24 Nisan: Yaşananlar Ermeni Soykırımı’nın devamı niteliğinde

“Yani düşünebiliyor musunuz 20. yüzyılın ilk katliamına maruz kalan, ‘soykırım’ kavramını geliştirenlere ilham veren bu trajediyi, yaşandığı topraklarda hakkınca anmak söz konusu değil.”

Gazete İsveç - 24 Nisan 1915’te yüzlerce Ermeni aydının sürgüne gönderilmesi ile başlayan Ermeni Soykırımı’nın üzerinden 106 yıl geçti.

Agos Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Yetvart Danzikyan, “24 Nisan’ı anmak” başlığıyla kaleme aldığı yazısında, Soykırım meselesini Türkiye’deki Ermenilerin güncel durumuyla beraber ele alıyor.

"SOYKIRIM'I YAŞANDIĞI TOPRAKLARDA ANMAK MÜMKÜN DEĞİL"

Danzikyan yazısında şunları söylüyor:

Türkiye’de durum farklı elbette. Yakın zamana kadar polis koruması altında Taksim veya Tünel’de bir anma toplantısı yapılabiliyorken, siyasi atmosferin de değişmesiyle bu anma  toplantısı son olarak  Şişhane Meydanı’nda metro istasyonu çıkışındaki alanda yapılabilir hale geldi. Pandemi sonrası ise böyle bir anmadan bahsedemiyoruz bile.  Ancak bahsettiğim bu anma toplantılarının devletçe Taksim Meydanı’ndan Tünel’e, sonra da Şişhane’ye “yönlendirilmesi”, Soykırım ifadesi içeren  afiş taşıyanların gözaltına alınması zaten epey şey anlatıyordu.

Bunun kadar önemli olan ise 24 Nisan’da bir meydana çıkmayı ya da bir konferansa katılmayı değil de kamusal alanda ama kendi halinde bir anma yapmayı isteyenlerin durumu. Bu hiç mümkün olamıyor. Çünkü bizim ülkemizdeki yani Türkiye’deki Ermenilerin (başlarına bir şey gelmeyeceğinden emin olarak, kaygı yaşamadan) bir anıta gidip çiçek koyması, orada bir dua edebilmesi mümkün değil.

Ermeniler bunun yerine şöyle yaşıyorlar 24 Nisan’ı: Acaba bir gerginlik olacak mı, Hükümet ve siyasi partiler ne tür inkar argümanları geliştirip bu işten yine Ermenileri suçlu çıkaracak, gündem ne kadar sertleşecek, yabancı ülkelerden gelen açıklamalara hangi ‘sert’ tonlarda yanıt verilecek,  “ABD başkanı ne diyecek?” başlıklı tartışma programlarında ve analizlerde Ermeniler, bilhassa da diaspora nasıl şeytanlaştırılacak gibi sorulara yanıt bulmaya ve bunun yarattığı gerginlikle başa çıkmaya çalışarak.

Bu bile aslında başlıbaşına Türkiye Ermenileri’nin yaşadığı durumu özetleyen ve bunun ne kadar büyük bir haksızlık, bir anlamda da soykırımın devamı olduğunu ortaya koyan bir tablo. Yani düşünebiliyor musunuz 20. yüzyılın ilk katliamına maruz kalan, “soykırım” kavramını geliştirenlere ilham veren bu trajediyi, yaşandığı topraklarda hakkınca anmak söz konusu değil.

Yazısında, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nca “1915 Olayları Uluslararası Konferansı” başlığıyla gerçekleştirilen konferansta Hrant Dink’e referansla yapılan konuşmayı da değerlendiren Danzikyan, “Dolayısıyla öyle bir yere geliyoruz ki artık, resmi  görüş,  Türkiyeli Ermenileri, ırkçı bir cinayetle aralarından alınan Hrant Dink’in bambaşka bir bağlamda kullandığı sözlerle ikna etmeye, hatta terbiye etmeye çalışıyor. Tablo bu” ifadelerini kullanıyor. 

Yazının tamamını buradan okuyabilirsiniz.

ANMA ETKİNLİKLERİ

Daha önce Taksim, Sultanahmet ve Tünel Meydanı’nda yapılan etkinlikler bu yıl sokağa çıkma yasakları ve pandemi nedeniyle sosyal medya kanalları üzerinden gerçekleştirilecek.

DurDe Platformu 24 Nisan günü saat 18.00’de bir panel düzenliyor. Panelin konuşmacıları, Canan Şahin, Metin Karabaşoğlu, Tamar Nalcı ve Ümit Kurt. Platform aynı gün 19.00’da Anma, 19.15’te de bir basın açıklaması yapacak. Açıklamayı Melek Ulagay Taylan okuyacak. Bu etkinlikler de platformun sosyal medya hesaplarından canlı yayınlanacak.

İzleme linkleri: https://youtu.be/3foPxi5f7C4, https://www.facebook.com/events/246139073912168/, Facebook eventi: https://www.facebook.com/events/246139073912168/

İHD (İnsan Hakları Derneği) Irkçılık ve Ayrımcılığa Karşı Komisyon da 24 Nisan’da sosyal medya hesapları üzerinden bir açıklama yapacak. Komisyon’dan yapılan açıklamada, “24 Nisan’da pandemi nedeniyle sokağa çıkma yasağı uygulandığından soykırım anmasını ve ‘Tanı, Af Dile, Tazmin Et’ talebimizi dernek binasında çekilen video ile İHD İstanbul Şubesi’nin Youtube kanalından ve komisyonun Twitter ve Facebook sayfasından yayınlayacağız” dendi.

Nor Zartonk İnisitayifi de, 24 – 25 Nisan’da ‘Soykırımın İzinde’ başlıklı bir dizi videokonferans ile Ermeni Soykırımının 106. yıl dönümünü anacak. Söyleşiler çerçevesinde Ermeni Soykırımı’nın Antep, Musadağı, Diyarbakır, Palu, Erzincan, Dersim ve yukarı Fırat Havzasındaki yansımaları, tarihçi ve araştırmacılarla birlikte irdelenecek.

Videokonferans kapsamında Haygan Mardikjan Erzincan, Ümit Kurt Antep, Mehmet Polatel Bitlis, Namık Kemal Dinç Diyarbakır, Hovsep Hayreni Dersim ve Yukarı Fırat Havzası, Serdar Korucu Musa Dağı ve çevresi ve Nilay Ozok Gündoğan Palu üzerine sunumlar gerçekleştirecek. Programda ayrıca müzisyen Ilda Simonian müzik performansının yanı sıra Ermeni müziğinde acının ve yasın izlerini anlatacak.

Canlı izlemek için: https://facebook.com/norzartonk/live_videos/

Boğaziçi Üniversitesi Lisansüstü Ağı  da online etkinlik düzenliyor.  "Neden devletler ve toplumların özür dilemesi ve karanlık geçmişleriyle yüzleşmesi bu kadar sorunlu?" sorusuna yanıt aranacak etkinliğin konuşmacıları  Clark Üniversitesi Tarih Bölümü’nden Prof. Dr. Taner Akçam ve New York Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü’nden Ayda Erbal. 25 Nisan Pazar günü saat 15.00'te başlayacak etkinlik, Boğaziçi Direnişi Youtube kanalından canlı olarak yayınlanacak.